ปัญหาธรรมประจำวันนี้ : จัดการ ความเหงา ให้หมดไปอย่างไรดี

0
2332
ความเหงา

ปัญหาธรรมประจำวันนี้ : จัดการ ความเหงา ให้หมดไปอย่างไรดี

พระอาจารย์นวลจันทร์ กิตติปัญโญ  พระวิปัสสนาจารย์ที่เน้นสอนด้านการปฏิบัติ โดยสอนที่พุทธิกสมาคมฯ  ได้ตอบปัญหาเรื่อง “ความเหงา” นี้ไว้ว่า

พระอาจารย์ขา ความเหงาเกิดจากอะไรหรือคะ

ความเหงาเกิดจากกิเลสตัวสำคัญคือโมหะ เป็นอวิชชาตัวหนึ่งที่ทำให้คนไม่รู้สึกตัว คนที่มีโมหะประกอบจะมีอาการเหม่อ ๆ เหงา ๆ คิดโน่นคิดนี่ เปล่าเปลี่ยว อ้างว้าง เหมือนเราอยู่คนเดียวในจักรวาล จิตใจจะหดหู่ลง ๆ โดยเฉพาะเวลานั่งดูพระอาทิตย์ตกดิน จิตจะตกไปกับพระอาทิตย์เพราะมองด้วยความเหม่อ ไม่มีสติ พอมีโมหะแล้ว ตัวอื่น ๆก็จะเข้ามาร่วมแจมด้วย เป็นราคะบ้าง โทสะบ้าง ทำให้เกิดความขุ่นใจ คิดโน่นคิดนี่ บางครั้งก็อยากฆ่าตัวตาย เป็นความคิดปน ๆ เข้ามาโดยที่เราไม่รู้ตัว

มีคำกล่าวว่า “มนุษย์เป็นสัตว์สังคม” แสดงว่ามนุษย์เกิดมาเพื่อเหงา ต้องอยู่กับกลุ่มกับพวกหรือเปล่าคะ

คำกล่าวนี้เป็นศัพท์สมมติเฉย ๆ ว่ามนุษย์ไม่สามารถอยู่คนเดียวได้ ต้องอยู่กับกลุ่มกับพวก เพราะมนุษย์ยังมีกิเลส ยังเป็นผู้ที่มีสัญชาตญาณแห่งความหวาดกลัว จึงไม่สามารถอยู่ด้วยตัวเองได้ กลัว…แต่ไม่รู้ว่ากลัวอะไร รู้แต่ว่ากลัว…“ไม่รู้” จึงกลัว เพราะมีอวิชชาคลุมจิตอยู่ บางครั้งอาจารย์ถามว่า “กลัวความมืดหรือ” ไม่ใช่ “กลัวผีหรือ”ไม่ใช่ “กลัวสับปะรดหรือ” ไม่ใช่ สรุปไม่ได้กลัวอะไรสักอย่าง รู้แต่ว่ากลัว แต่ไม่รู้ว่ากลัวอะไร และเพราะมีความไม่รู้อยู่ที่ตัวมันนี่แหละ มันจึงไม่รู้ว่ามีความไม่รู้อยู่จึงกลัว

แต่พอมาฝึกภาวนา มีวิชา เกิดเป็นความรู้ขึ้นมาสัญชาตญาณแห่งความกลัวจึงหมดไป จึงอยู่คนเดียวได้โดยเฉพาะมนุษย์ที่ไม่มีกิเลส เช่น พระอรหันต์ พระอริยบุคคล หรือสำหรับผู้ที่ภาวนาข้ามฝั่งแล้ว แต่ละท่านได้ผ่านขีดจำกัดของสัญชาตญาณมนุษย์จนไม่มีความหวาดกลัว ไม่กลัวตายอีกต่อไป สุดท้ายก็จะไม่เหงา ไม่กลัว สามารถอยู่คนเดียวได้ หรือถ้าจะเข้าสังคม ก็จะเข้าเพื่อบำเพ็ญประโยชน์เฉย ๆ เสร็จกิจกรรมก็หันมาอยู่คนเดียว ปลีกวิเวกได้

พอใกล้ปีใหม่ หลายคนบอกว่า “เหงาจัง อยากมีแฟน”…พระอาจารย์มีความเห็นอย่างไรกับคำพูดนี้คะ

จริง ๆ ถึงมีแฟน บางคนก็ยังเหงาอยู่ดี เพราะมันไม่แน่นอน ถ้าเขาอยู่กับเรา เราอาจจะคลายเหงาบ้าง แต่พอเขาจากไป เราก็จะกลับมาเหงาอยู่ดี เพราะเราเอาความเหงา - ไม่เหงาของเราไปผูกไว้กับคนใดคนหนึ่งซึ่งไม่มีอะไรเป็นเครื่องการันตีได้ว่าสิ่งนั้นจะเสถียรแน่นอน เขามาอยู่ด้วยก็รู้สึกแฮ็ปปี้เอนดิ้ง ไม่เหงา แต่พอเขาไปปุ๊บก็เหงาต่อปั๊บ นั่งคอยว่าเมื่อไรเขาจะมาหา จากวันกลายเป็นเดือน จากเดือนกลายเป็นปี ถ้าเขาไม่มาก็คิดถึงเขาเหลือเกิน ชีวิตฉันขาดเธอไม่ได้สุดท้ายฆ่าตัวตาย เสียค่าโง่ไปอีก คนสมัยนี้เป็นกันเยอะ…

พระพุทธองค์จึงตรัสว่า “นี่ไม่ใช่ที่พึ่งอันเกษม” ท่านถึงทรงแนะให้คนเราเอาสติมาอยู่กับลมหายใจหรือองค์บริกรรมใด ๆ ที่จะทำให้เราไม่ไปเกาะกับบุคคล สัตว์ สิ่งของ ซึ่งสิ่งเหล่านั้นมันไม่แน่นอน แต่ถ้ามีพุทโธเป็นเพื่อน ดูยังไงลมหายใจก็ยังอยู่ เอาสติเป็นเพื่อนก็จะไม่เหงา

คลิกเลข 2 ด้านล่าง เพื่ออ่านหน้าถัดไป

ความเห็น